Asymmetric Dialogue

F35'e yasal engel | C4Defence





Türkiye'ye F-35 satışında yasal ilk engel ABD Temsilciler Meclisi, yıllık savunma politikalarının çerçevesini düzenleyen 716 milyar dolarlık Ulusal Yetkilendirme Yasası'nı (National Defense Authorization Act/NDAA) kabul etti. Bu gelişmenin ardından Temsilciler Meclisinin hazırladığı tasarı versiyonunda, Savunma Bakanı'ndan Türkiye ile ilişkilerin durumu hakkında bir rapor hazırlaması istendi ve bu rapor hazırlanana kadar F-35 savaş uçaklarının satışının askıya alınması öngörüldü. NDAA tasarısının Senato versiyonu da yasalaşma yolunda ilk aşamayı geçti. Senato Silahlı Hizmetler Komitesi de kendi versiyonunu kabul etti ve Türkiye'nin F-35 programından çıkarılması talep edildi. Tasarının bu versiyonu Komite'nin ardından Senato'da oylanacak. Tasarı, Senato'da da kabul edilirse her iki yasama organından temsilciler bir araya gelerek, iki farklı versiyon üzerinde görüşmeler yürütecek ve tasarıya son halini verecekler. Tasarının Başkan Donald Trump'ın onayına gönderilecek olan nihai versiyonda Türkiye ile ilgili bir düzenleme olup olmayacağı, böyle bir düzenleme yer alırsa bunun nasıl olacağı ise henüz bilinmiyor. Tasarının “ABD'nin Türkiye Cumhuriyeti İle İlişkilerinin Durumu Hakkında Rapor” başlıklı kısmında yayınlanan raporda bazı gelişmeler şöyle özetlendi; Türk Hükümetinin Rusya Federasyonu'ndan S-400 hava ve füze savunma sistemlerini satın alma ihtimali, ilişkilerde tansiyonun yükselmesine neden olmuştur. Bu eylem, NATO'nun ortak askeri yapılanma ve bilgi paylaşımına dair birlikte operasyon yapabilme yeteneği üzerindeki mevcut sıkıntıları daha da kötüleştirebilir. Tasarıda, ABD Savunma Bakanı'nın Dışişleri Bakanı ile istişare ederek, ABD ile Türkiye ilişkilerinin durumuna dair ilgili Kongre komitelerine bir rapor sunması isteniyor. Bu raporun tasarının yasalaşmasından en geç 60 gün içinde sunulması gerekiyor. Tasarıda raporda yer alması talep edilen konular ise şöyle sıralandı: ABD'nin İncirlik Hava Üssü ve diğer yerlerdeki askeri faaliyetler de dahil olmak üzere Türkiye'deki askeri ve diplomatik varlığına dair değerlendirme Türkiye'nin S-400 hava savunma sistemlerini satın alma sürecinin, bunun ABD-Türkiye ikili ilişkilerine potansiyel etkileri ve aynı zamanda F-35, Patriot füze savunma sistemi, CH-47 Chinook helikopter, AH-1 Cobra taarruz helikopteri, Black Hawk Genel Maksat ve F-16 gibi diğer Türkiye ile ortak kullanılan ABD silah sistemleri ve platformları üzerindeki etkilerine dair inceleme, Türk hükümeti tarafından satın alınabilecek olan diğer hava ve füze savunma sistemlerinin tespit edilmesi. Tasarıda, bu rapor sunulana kadar, Türkiye'ye büyük askeri malzeme teslimatının askıya alınması öngörülüyor. Büyük askeri malzeme ifadesinin F-35 savaş uçaklarını da kapsadığı belirtiliyor. Türkiye, F-35 programının hem tedarikçi ortağı hem de alıcısı. Uçağın bazı parçaları Türkiye'de üretiliyor. İlk teslimatın 21 Haziran'da yapılması öngörülüyor.